Prabowo Subianto: nieuwe president, oud patroon
Toen Prabowo Subianto zich tijdens zijn presidentscampagne presenteerde in casual kleding en sprak met een milde toon, leek het alsof Indonesië een andere versie van de voormalige generaal te zien kreeg. Veel Indonesiërs, ook in West Papua, stemden op hem. De zorgen van mensenrechtenorganisaties over zijn verleden klonken wel, maar vonden weinig weerklank bij het brede publiek.
Prabowo’s militaire carrière begon in de jaren ’70. In 1976 was hij betrokken bij de moord op Nicolau Lobato, een verzetsleider in Oost-Timor. Het afgehakte hoofd van Lobato werd toen als trofee naar president Suharto gestuurd, zijn schoonvader. Ook in West Papua leidde Prabowo later militaire operaties. In 1996 gaf hij leiding aan acties tegen dorpen die verdacht werden van steun aan de onafhankelijkheidsbeweging OPM.
Waar Oost-Timor onafhankelijk werd en in Atjeh een vredesakkoord werd gesloten, blijft West Papua onder militair toezicht. Er zijn geregeld meldingen van marteling, buitengerechtelijke executies en willekeurige arrestaties door Indonesische veiligheidstroepen. Toegang voor journalisten en waarnemers is beperkt. In 2023 werden meer dan 500 Papoea’s om politieke redenen gearresteerd.In 2024 ging een video met de afschuwelijke marteling van een Papoea man viraal.
In een interview met Al Jazeera in mei 2024 reageerde hij defensief op vragen over de door het leger gepleegde mensenrechtenschendingen in Papoea en beschuldigde de journalist van partijdigheid – terwijl de beperkte toegang tot het gebied juist door zijn regering wordt opgelegd.
De president typeert Papoea’s die opkomen voor hun rechten als “terroristen”. Daarmee sluit hij de deur voor dialoog. Zijn prioriteit ligt bij ‘nationale eenheid’ – een visie waarin weinig ruimte is voor de stem van Inheemse gemeenschappen. Een visie die niet zal leiden tot positieve veranderingen voor de Papoea’s. De internationale gemeenschap zal dan ook de druk op Indonesië moeten opvoeren om internationale ngo’s toegang te verlenen tot West Papua.
